Ennis Evi, Maya kültürünün egzotik yansıması

YORUM YAZIN 0
517
Ennis Evi, genel görünüm
Fotoğraf: jalbertgagnier
Yazıyı paylaşın | Paylaşmak güzeldir, bilgiyi çoğaltır.
Ennis Evi, 1924 yılında inşa edildi
Fotoğraf: Mike Dillon

Ünlü mimar Frank Lloyd Wright tarafından 1924 yılında tasarlanan Ennis Evi, Maya Revival mimarisinin en iyi konut örnekleri arasında yer alıyor. Maya kültürünün süslü ve simetrik tarzını son derece iyi yansıtan konut, mimarlık dünyasında en saygın yapılar arasında gösteriliyor.

Ennis Evi, Amerika Birleşik Devletlerinin Los Angeles eyaletinde yaklaşık bir dönümlük bir tepenin üzerinde bulunuyor. Özel bir konut olarak inşa edilen yapı, Los Angeles’ın seçilmiş ilk on konutundan biri olarak “Mimari Şehir Kılavuzu” içinde de yer alıyor.

Ennis Evi, panoramik görünüm
Fotoğraf: Edward Stojakovic

Binanın farklı ve egzotik tasarımı, evi Hollywood film yapımcıları için de oldukça çekici hale getirmiş. Ev, Mulholland Drive, The Rocketeer, Rush Hour, Buffy the Vampire Slayer, Predator 2, Beverly Hills Cop II ve Blade Runner gibi sayısız filmde, Game of Thrones, Firefly gibi dizilerde, pek çok reklam ve TV şovunda kullanılmış durumda.

Ennis Evi, Game of Thrones
Ennis Evi Game of Thrones dizisinde de kullanıldı Fotoğraf: thecalorihouse.wordpress.com

Evin yapım öyküsü Los Angeles’ta yaşayan tanınmış bir tüccarın ailesine ev yaptırmak isteğiyle başlıyor…

Charles Ennis, Los Angeles şehir merkezindeki bir erkek giyim mağazasının sahibiydi. Eşi Mabel’le birlikte oturacakları bir ev yaptırmak istiyordu. O yıllarda oldukça başarılı bir mimar olan Frank Lloyd Wright da Los Angeles’a yerleşip yeni bir ofis açmıştı. Charles Ennis, bu fırsatı kaçırmadı; evinin tasarımı ve yapımı için sanatçı ile anlaştı.

Tekstil blokları

İkili, evin tarzı konusunda hızla hem fikir oldular. Charles Ennis de aynen Frank Lloyd Wright gibi Maya sanatının ve mimarisinin meraklısı ve hayranıydı. Ayrıca, Wright’ın “tekstil blokları” olarak adlandırılan, adeta dokunmuş kumaş gibi kabartma desenli ve delikli beton bloklarla inşa ettiği evleri çok beğeniyordu.

Ennis Evi, tekstil blokları
Tekstil blokları Fotoğraf: geek_love13

Wright, desenli yüzeylere sahip bir blok inşaat sistemi oluşturmuştu ve konutlarının hem dış cephesine hem de iç mekanlarına benzersiz bir dokusal görünüm kazandırıyordu. Böylece, evler betonun soğuk görünümünden arınıp sıcak ve dekoratif bir görünüme bürünüyordu. Sanatçı, o güne dek Los Angeles’ta üç tane daha bu sistemle ev inşa etmişti. Ennis Evi, bunların sonuncusu ama en büyüğü olacaktı.

Ennis Evi, tekstil bolğu deseni
Mimarın Ennis evi için özel olarak tasarladığı blok desenl Fotoğraf: geek_love13

Frank Lloyd Wright, evi tasarlamaya başladı. Anıtsal bir yapıya imza atmak istiyordu. Evin yapı malzemesi için kullanıyor olduğu beton, o yıllarda ev yapımı için çok yeni bir malzemeydi. Ancak Wright, beton yapıları destekliyor ve betonun uygun fiyatlı konutlar için umut verici bir potansiyele sahip olduğuna inanıyordu. Evin inşasında kullanacağı tekstil bloklarının her biri için özel bir desen tasarladı. Bloklar beton, çakıl, granit ve kumu suyla karıştırarak oluşturuldu ve 9 santimetre kalınlığında, 40 santimetrelik kareler halinde alüminyum kalıplara elle döküldü. Her bloğun kuruyup kullanılacak hale gelmesi on gün sürüyordu. Ev için 27.000’den fazla blok üretildi.

Üç ayrı bina

Ennis Evi, bir istinat duvarı ile desteklenen beton bir platform üzerine çift duvarlı olarak inşa edildi. Dış duvar blokları ile iç bloklar arasında 2 buçuk santimetrelik bir mesafe bırakıldı. Ev, yer aldığı 1 dönümlük tepe üzerine üç ayrı bina ve hizmetliler için yapılan bir apartman olarak yatay düzende yerleştirildi. Binalardan biri özel ikametgahın bulunduğu ana ev olarak, diğer ikisi ise ortak kullanım olarak düşünüldü. Bu üç bölüm, evin kuzey tarafında yer alan uzun ve yatay bir sundurma ile birbirine bağlandı.

Ennis Evi, genel
Fotoğraf: Edward Stojakovic

Frank Lloyd Wright’ın kendisi gibi mimar olan oğlu Lloyd Wright Jr. tarafından denetlenen inşaat sırasında ortaya bazı maliyet yükselten zorluklar çıktı. Bu nedenle, Wright’ın özgün tasarımında bazı değişiklikler yapıldı. Ennis Evi’nin inşası 1924 yılında tamamlanarak, Charles Ennis ve eşine teslim edildi.

Ennis Evi, havuz
Fotoğraf: bestlaneighborhoods.com

Değişen sahipler

Ennis Ailesi, özenle ve severek yaptırdıkları evi on iki yıl sonra sattı. Ennis Evi, 1968 yılında Augustus O. Brown tarafından satın alınana dek tam yedi kez el değiştirdi. Bu el değiştirmeler sırasında eve havuz gibi eklemeler yapıldı.

Ev, 22 yıl boyunca Augustus O. Brown’un sahipliğinde kaldı; sonrasında Brown tarafından Kültürel Mirasın Korunması Vakfı’na bağışlandı. Bu takdir edilen bağış nedeniyle ev bir süre Ennis-Brown Evi olarak anıldı. Ağustos 2005 tarihinde ev orijinal ismine geri döndü ve Kültürel Mirası Koruma Vakfı da Ennis Evi Vakfı olarak yeniden adlandırıldı.

Vakıf, evi 2009 yılında satışa çıkardı. Ancak istenilen 15 milyon dolara uzun süre alıcı bulunamadı. Sonunda, 2011 yılında, Amerikalı bir yatırımcı ve Burkle Vakfı’nın kurucusu olan Ron Burkle’a 4.5 milyon doların altında bir fiyata satıldı. Satış sözleşmesine Ennis Evi’nin yılda 12 gün kamuya açık olması şartı konuldu.

Hasarlar ve restorasyonlar

Ennis Evi, bilinen inşaat yöntemlerinin ötesinde bir yöntemle inşa edildiği için, deneysel diğer mimari yapılar gibi, henüz tamamlanmadan bazı yapısal sorunlar yaşadı. Duvarların alt kısımlarındaki beton blokların çoğu çatladı. Tekstil bloklarını renklendirmek için kullanılan granit, beton karışımına doğal kirlilikler getirdi. Buna hava kirliliği de eklenince tekstil bloklarında erken bozulmalar oldu. Koruyucu bir kaplama ile yenileme denemeleri de başka sorunlar yarattığı için başarısızlıkla sonuçlandı.

Ev ayrıca, doğal nedenlerden dolayı da pek çok hasar gördü. 1994 yılındaki deprem ve sonraki yıllarda yaşanan rekor yağış, evin daha da yıpranmasına neden oldu. Özellikle güneydeki istinat duvarında önemli hasarlar meydana geldi.

Ennis Evi, restorasyon
Fotoğraf: Bobak Ha’Eri

Yağışlardan sonra, eve giriş yasağı kondu ve kırmızı olarak etiketlenerek Ulusal Koruma Vakfı’nın ‘Tehlikeli Tarihi Yapılar’ listesinde yer aldı. Bu durum ara sıra yapılan hasar giderme çalışmalarının daha ciddi boyutta bir restorasyona dönüşmesine neden oldu. Ennis Evi Vakfı tarafından 2005 yılında başlatılan ve bir yıl süren çalışmalarda önemli restorasyon ve değiştirmeler yapıldı. Restorasyonlara, günümüzde evin yeni sahibi Burkle Vakfı tarafından devam ediliyor.

Yazıyı paylaşın | Paylaşmak güzeldir, bilgiyi çoğaltır.

YORUM YAZIN

Lütfen yorumunuzu yazın!
Lütfen isminizi yazın