Sidney Opera Evi, görkemli bir heykel yapı

YORUM YAZIN 0
539
Yazıyı paylaşın | Paylaşmak güzeldir, bilgiyi çoğaltır.
Sidney Opera Evi gece görünümü
Fotoğraf: David Lliff

Avustralya’nın en önemli şehirlerinden olan Sidney’deki Opera Evi hem şehrin sembolü hem de 20. yüzyılın en önemli yapılarından biri. UNESCO Dünya Kültür Mirası listesine giren bina, mimarı olan Danimarkalı Joern Utzon’a da 2003 Pritzker Mimarlık Ödülü’nü kazandırmış.

Binanın yapım öyküsü ise biraz uzun ve sancılı…

Öykü, 13 Eylül 1955’te binanın yapımı için açılan uluslararası bir tasarım yarışmasıyla başlar. Yarışmaya 32 ülkeden 233 tasarım katılır. Yarışma sonucu 1957 yılında açıklanır. Kazanan, o günlerde pek de popülaritesi olmayan Danimarkalı mimar Joern Utzon olur.

Sidney Opera Evi'nin çatı seramikleri
Fotoğraf: Hpeterswald
Çatı seramiklerinin detay görünümü

Utzon’un tasarımı sıra dışı bir görünüme sahipti. Fotoğraflara ve Sidney’i tanıtan kısa bir filme bakarak yaptığı tasarımda Sidney limanındaki yatların yelkenlerinden esinlenerek bir heykel formu oluşturdu. Bu esinlenmenin en büyük nedenlerinden biri Opera Evi’nin Sidney Limanı’nın yakınında olmasıydı. Gerçekten de görünümüyle yelken hissi veren elips paraboloitlerden oluşan ve boyu 67 metreye kadar yükselen benzersiz çatı, İsveç’te özel bir teknikle üretilen 1.056.000 adet antibakteriyel ve temizlik gerektirmeyen beyaz seramik fayansla kaplıdır. Yelken formundaki bu kabuk çatı, büyük bir granit platformun üzerinde yükselmektedir. Platform tasarımında ise yapıyı çevreleyen geniş merdivenleri ile Meksika’daki Maya mimarisinin izleri görülmektedir.

Sidney Opera Evi yapımı 1966 yılı
Fotoğraf: Robeyclark /1966
Sidney Opera Evi 1968 senesindeki inşaatı
Fotoğraf: PhillipC / 1968

Binanın yapımına Ove Arup & Partners firmasının müteahhitiğinde 2 Mart 1959’da başlanır. Bitiş tarihi olarak 1963 yılı hedeflenir. Ancak 3 ana aşama halinde ilerleyen yapının 1963 yılına kadar ancak birinci etabı olan podyumlar inşa edilebilir. 1963 ile 1964 arasında çatı yapılır ve binanın açılış tarihi olan 1973 tarihine kadar da iç mekanlar tamamlanır. Böylece öngörülenden tam 10 yıl gecikmeyle hizmete açılır.

Binanın mimarı olan Joern Utzon’un yapımı bırakmasına da neden olan bu 10 yıllık gecikmenin nedeni ise yapının hayata geçirilmesi zor bir proje olması ve 7 milyon dolara mal olması beklenirken 102 milyon dolara mal olmasıydı. Proje, artan maliyetler yüzünden büyük bir kamusal tartışmanın kaynağı haline geldi. Paranın çoğu düzenlenen piyangolarla halktan toplandı, pek çok tartışma ve şiddet olaylarına neden oldu. Sonuçta, binanın orijinalindekine uygun yapılmasının imkansız olduğu anlaşıldı ve tasarımda değişiklik yapılarak bina, 1973 yılında Kraliçe II. Elizabeth tarafından kullanıma açıldı.

Sidney Opera Evi panoramik görünüm
Fotoğraf: Knödelbaum
Opera Evi’nin Harbour Köprüsü’nden görünüşü

Ekspresyonist bir mimari stile sahip bina, 1,8 hektarlık bir alanda kurulu; uzunluğu 183 metre, genişliği ise 118 metre. 161 bin ton ağırlığındaki yapıyı deniz seviyesinin 25 metre altına inen 588 adet beton ayak taşıyor.

Dünyadaki en büyük tiyatro perdelerine ve dünyanın en büyük mekanik orguna sahip olan Sidney Opera Evi’nde, toplam 5.738 koltuklu 5 salon bulunuyor. 25.000 kişilik bir şehrin ihtiyacını karşılayacak kadar elektrik kapasitesine sahip olan binada salonlar haricinde prova ve soyunma odaları ile bar, lokanta ve hatıra eşya mağazaları yer alıyor.

Sidney Opera Evi iç görünümü
Fotoğraf: Jason7825

Sydney Opera Evi, günümüzde dünya standartlarında bir gösteri ve sanat mekanı olarak yaygın bir tanınma ve saygıya sahiptir. Dünyanın önde gelen sanatçılarının performanslarını sergilemek isteyecekleri en önemli referans yapılardan biridir.


Sidney Opera Evi’nin yapım hikayesi

Yazıyı paylaşın | Paylaşmak güzeldir, bilgiyi çoğaltır.

YORUM YAZIN

Lütfen yorumunuzu yazın!
Lütfen isminizi yazın