Zaryadye Park, devasa bir kamusal alan

YORUM YAZIN 0
839
Zaryadye Park, genel
Fotoğraf: mos.ru
Yazıyı paylaşın | Paylaşmak güzeldir, bilgiyi çoğaltır.

Moskova’nın en çok değişim geçiren semti Zaryadye’de bulunan ve günümüzün önemli çağdaş mekanlardan biri olan Zaryadye Park, Rusya’nın tarihini yenilikçi bir tasarımla birleştiriyor. Park, yüksek kaliteli altyapısı ve genişliği ile dünyanın en büyük ve en pahalıya inşa edilmiş kamusal alanları arasında yer alıyor.

Zaryadye Park, Rusya’nın başkenti Moskova’da hem tarihsel hem de oldukça merkezi bir konumda bulunuyor. Kızıl Meydan’ın ve meydandaki en önemli yapılardan biri olan Kremlin Sarayı’nın yakınında ve Moskova Nehri’nin kıyısında yer alan park, yenilikçi tasarım yaklaşımıyla Moskova’nın mimari anlamda dönüşümünü temsil ediyor.

Zaryadye Park, panoramik
Fotoğraf: dsrny.com

Son 50 yıl içinde Moskova’da inşa edilen en büyük park olması da Zaryadye Park’ın önemini artırıyor. Kentin en çok ziyaret edilen yeri olan ve açılışından bu yana sekiz milyon kişi tarafından ziyaret edilen parkın geçmişi ise oldukça eskiye uzanıyor.

Zaryadye Park, Zaryadye semti
Fotoğraf: wikimapia.org

Değişimler ve kararsızlıklar semti Zaryadye

Tarihi Kitai-Gorod bölgesinde yer alan Zaryadye, Moskova’nın Kremlin dışındaki en eski semtlerinden biri. Tarihi boyunca pek çok işgal ve değişim yaşamış. On altıncı yüzyılda, Moskova’nın ticari merkezi haline gelmişken yapılan Kitai-Gorod duvarı hem bölgeyi nehirden ayırmış hem de kanalizasyon kanallarının kapanmasına neden olmuş. Bu iki durum, semtte yer alan şirketlerin nehir yoluyla ticaret yapamaz hale gelmesine ve atıkların birikmesine neden olmuş.

Zaryadye Park, Kitai-Gorod duvarı
Kitai-Gorod duvarı Fotoğraf: Kmorozov

Semt sakinleri ve şirketler bölgeyi terk etmiş ve Zaryadye yaklaşık bir yüzyıl boyunca, Moskova’nın sağlıksız ve güvensiz bir semti haline gelmiş. Bölgede kalan ve ucuzlayan konutlar ise müteahhitler tarafından satın alınmış. Semt, on dokuzuncu yüzyılın başlarında ise Moskova Yahudi cemaatinin merkezi ve bir Yahudi yerleşim bölgesi olmuş. 1918 yılında başlayan iç savaşı takiben de yine terk edilmiş ve tüm mülkler devlet daireleri tarafından devralınmış.

Zaryadye Park, atıl alan
Semt uzun yıllar atıl bir alan olarak bırakılmış Fotoğraf: wikimapia.org

Zaryadye’nin kaderindeki kararsızlıklar 1935 yılındaki Moskova’nın yenilenmesini içeren kent planı ile devam etti. Uzun yıllar atıl bir alan olarak ihmal edilen semtin plan dahilinde temizlenmesine karar verildi. Bölge, yalnızca tarihi anıtlar olarak sınıflandırılan yapılar haricinde tamamen yıkıldı ve Moskova’nın baş mimarı olarak görev yapan Dmitry Chechulin’den semtte Stalinst tarzı bir gökdelen yapması istendi. Sekizinci Kız Kardeş olarak adlandırılan ve 1947 yılında planları tamamlanan gökdelenin dünyanın en yüksek binaları arasında yer alması öngörüldü. Ancak proje, Kremlin Sarayı’nı gölgede bırakacağı endişesiyle gerçekleştirilmedi.

Zaryadye Park, gökdelen
Yapımı iptal edilen gökdelenin temsili çizimi Fotoğraf: ABD kamu malı

Zaryadye bir kez daha atıl alan olarak kaldıktan sonra, nihayet 1967 yılında yapılamayan gökdelenin mimarı Dmitry Chechulin tarafından gökdelen için açılan temellerin üzerine Avrupa’nın en büyük oteli olan Rossiya Hotel inşa edildi.

Zaryadye Park, Rossiya Hotel
Rossiya Hotel Fotoğraf: Foma

Otel büyük bir beton kutuyu andıran çirkin görünümü nedeniyle Rus mimarisinin en kötü ve tartışmalı örneklerinden biri oldu. Kırk yıl boyunca hizmet veren otel, 2007 yılında belediye başkanının emriyle yeni projelere yer açmak amacıyla yıkıldı.

Parka doğru…

Otelin yıkımından sonra ortaya çıkan alan, molozlarla dolu olarak ve yine atıl bir durumda beş yıl boyunca bekledi. 2012 yılında Rusya Devlet Başkanı Vladmir Putin bölgeyi ziyaret etti ve devasa bir park yapılması için belediye başkanını görevlendirdi. Hemen bir yıl sonra, 2013 yılında, Moskova Şehri Araştırma ve Proje Enstitüsü tarafından parkın mimari konsepti için uluslararası bir yarışma başlatıldı. Yarışmaya 27 ülkeden 90 proje katıldı. Kazanan proje Diller Scofidio + Renfro’nun tasarımı oldu. Amerikalı mimarlık ofisinin liderliğinde 6 ülkeden ve 12 şirketten oluşan uluslararası bir konsorsiyum tarafından parkın inşası başlatıldı.

İlginizi çekebilir:   Empire State Binası, yarışın galibi
Zaryadye Park, inşaat
Parkın inşası sırasında Fotoğraf: mos.ru

Zaryadye Park, son teknolojiyi, mimari cesareti ve olağanüstü bir peyzaj tasarımını birleştiren, 10,3 hektarlık dev bir kamusal alan olarak 2017 yılında tamamlandı. Moskova’nın 870. yıldönümü kutlamaları sırasında, 9 Eylül 2017 tarihinde Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Moskova Belediye Başkanı Sergey Sobyanin tarafından halka açıldı.

Zaryadye Park, açılış
Parkın açılışı Fotoğraf: mos.ru

Hem kentsel, hem yeşil özellikler

Park olduğu kadar kentsel bir kültür ve eğlence mekanı da olan Zaryadye Park, doğal ve yapay alanların birlikte kullanımıyla hem şehirden kopuş hem de şehrin merkezinde olma fırsatı veriyor. Ziyaretçilere doğal ile yapayı, kentsel ile kırsalı aynı anda yaşama olanağı sağlıyor. Parkta Moskova Nehri’ne uzanan bir seyir terası, doğa merkezi, kültür merkezi, medya merkezi ile hediyelik eşya dükkanı, restoran ve kafe yer alıyor.

Zaryadye Park, peyzaj
Fotoğraf: dsrny.com

Yapımında iki bin işçinin çalıştığı Zaryadye Park, tarihi Kitai-Gorod bölgesinin ve Kızıl Meydan’ın parke taşlı döşemelerinin karakteristik unsurlarını taşıyor. Parkın bazı bölümlerinde kullanılan bu özel taş döşeme sistemi, çiçekli ve çimenli alanlarda doğal toprak yollara dönüşüyor.

Park, doğal peyzaj düzenlemesinde son derece başarılı. Kremlin Sarayı’nın bahçeleri ile birleşen yemyeşil alanlar için 250 bin metreküp toprak taşınmış. Ağaçlandırma ve çiçeklendirmede Rusya’ya özgü doğal çeşitlilik ön planda tutulmuş ve bin ağaç, 6 bin çalı ve 718 bin çiçekle parkın florası oluşturulmuş.

Zaryadye Park, agaç ekimi
Parka Rusya’nın çeşitli bölgelerinden getirilen ağaçlar ekilmiş Fotoğraf: mos.ru

Parkın önemli bir özelliği de kurulan iklimlendirme sistemleri ile farklı iklim ortamları yaratılıyor olması. Tundra, bozkır, orman ve sulak alan olarak belirlenen Rusya’ya özgü dört bölgenin rüzgar ve doğal ışığı taklit edilerek, her birinin iklimsel atmosferi yaratılıyor. Böylece hem bitkilere doğal ortamları sunuluyor hem de ziyaretçilerin dört bölgenin atmosferini yaşamaları sağlanmış oluyor.

Zaryadye Park, yüzer köprü
Yüzer köprü olarak adlandırılan seyir terası Fotoğraf: dsrny.com

Tasarım ve teknolojiyi birleştiren tesisler

Park içinde yer alan kamusal alanlar hem tasarımsal olarak yaratıcı hem de oldukça teknolojik. En ilgi çekici olanı “yüzer köprü” olarak adlandırılan ve Moskova Nehri üzerinde asılı duran seyir terası.

“V” harfi şeklinde olan teras, destek sütunlarından sonra 70 metre boyunca desteksiz olarak nehre doğru uzanıyor.

Ziyaretçilere Rusya’nın kuzey bölgelerinin gelişim tarihini anlatmak üzere yapılmış olan buz mağarası doğa merkezi içinde yer alıyor. Tematik bir stille tasarlanmış olan mağara, toplam uzunluğu 13.7 kilometre olan yüzlerce metal borudan oluşuyor. İçlerinde özel bir sıvı bulunan borular, mağaranın altında bulunan bir tesiste soğutuluyor ve böylece buz ve kar kristallerinin doğal olarak oluşması sağlanıyor. Buzun istenilen kalınlığa gelmesi için yaklaşık 70 ton suyun dondurulması gerekiyor. Mağaranın ısısı ise gün boyu eksi iki derece ile eksi beş derece arasında tutuluyor.

Zaryadye Park, buz mağarası
Buz mağarası Fotoğraf: mos.ru

Parkın ilgi çeken yapılarından bir diğeri de dev bir cam bir kubbenin altında yer alan kültür merkezi. Kışın bile sıcak bir iklime sahip olan kubbe, dünyanın en büyük yarı saydam yapısı.

Kubbenin altında yer alan amfitiyatro, organik tasarımı ile parkın doğal yapısına uyum sağlıyor. Amfitiyatronun hemen arkasında yer alan konser salonunda ise 1560 kişilik büyük bir salon ile 400 kişilik küçük bir salon yer alıyor.

Zaryadye Park, Medya Merkezi
Medya merkezi Fotoğraf: A.Savin

Yine parkın genel konseptiyle uyumlu olması için organik bir görünümle tasarlanmış olan medya merkezi, Rusya tarihi ve coğrafik yapısı ile ilgili film gösterimleri ve konferanslar için kullanılıyor.

Yazıyı paylaşın | Paylaşmak güzeldir, bilgiyi çoğaltır.

YORUM YAZIN

Lütfen yorumunuzu yazın!
Lütfen isminizi yazın